หมวดหมู่
เสมา 1 แผน/ยุทธศาสตร์

รมว.ศธ.บรรยายพิเศษ ยุทธศาสตร์ขับเคลื่อนการศึกษาไทย “การศึกษายกกำลังสอง (Thailand Education Eco-System : TE2S)” การศึกษาที่มีความเป็นเลิศในแบบของตนเอง

(8 มิถุนายน 2563) นายณัฏฐพล ทีปสุวรรณ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ บรรยายพิเศษในการประชุมเชิงปฏิบัติการ เรื่อง “ยุทธศาสตร์ขับเคลื่อนการศึกษาไทย : การศึกษายกกำลังสอง (Thailand Education Eco-System : TE2S) โดยมีผู้บริหารระดับสูง ผู้ตรวจราชการ ผู้เชี่ยวชาญ ผู้อำนวยการระดับสำนัก ของทุกองค์กรหลัก เข้าร่วมประชุม ณ หอประชุมคุรุสภา

รมว.ศธ. กล่าวว่า การแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัส COVID-19 คือจุดเปลี่ยนแปลงครั้งยิ่งใหญ่ของระบบการศึกษาไทย ซึ่งท่ามกลางวิกฤต ก็ยังเป็นโอกาสทำให้ครูทั่วประเทศมีความตื่นตัวที่จะเรียนรู้เทคโนโลยี เพื่อปรับตัวในการเรียนการสอนเพิ่มมากขึ้น

ทั้งนี้ แนวทางการทำงานของตน ยึดหลักการทำงาน 4 ขั้นตอน ดังนี้

1. ฟัง (Empathize)

ภาพนี้ไม่ได้ระบุแอตทริบิวต์ alt, ชื่อไฟล์ของไฟล์นี้คือ image-2.png

7 เดือนที่ผ่านมาของการทำงานรัฐมนตรี ใช้เวลาลงพื้นที่ ได้สัมผัส เห็น และเรียนรู้ข้อเท็จจริงเกี่ยวกับการเรียนการสอนในประเทศไทย เช่น

  • โรงเรียนขนาดใหญ่ ที่มีทรัพยากรนักเรียนระดับแนวหน้าของประเทศ ศธ.จะพัฒนาต่อยอดให้เป็นกำลังสำคัญในการพัฒนาประเทศ
  • โรงเรียนขนาดกลาง ขาดอะไรบ้างที่ต้องการใช้ในการพัฒนาศักยภาพนักเรียนให้ทัดเทียมโรงเรียนขนาดใหญ่
  • โรงเรียนขนาดเล็ก ที่มีอยู่มากมาย โจทย์สำคัญคือ ศธ.ต้องทำให้โรงเรียนเหล่านี้มีคุณภาพเพิ่มมากขึ้นได้อย่างไร

เหล่านี้เป็นความท้าทายกำลังกายและกำลังสติปัญญาของผู้บริหารทุกท่าน ณ ที่นี้ ที่จะช่วยกันเปลี่ยนแปลงระบบการศึกษาให้มี “คุณภาพมากกว่าปริมาณ” โดยต้องการให้สถานศึกษาแต่ละแห่ง “มีความเป็นเลิศ-ดีที่สุดในแบบของตนเอง” หากปลดล็อคจุดนี้ เริ่มต้นที่เปลี่ยนวิธีคิด (Mindset) เช่นนี้ให้ได้ ก็จะช่วยพัฒนาการศึกษาไทยให้เดินหน้าไปด้วยกัน

2. ฝัน (Envision)

การที่จะทำให้ระบบการศึกษาประสบความสำเร็จ ต้องเข้าใจ “อุปสงค์-อุปทาน” (Demand and Supply) หรือการศึกษาที่เข้าใจ Supply และตอบโจทย์ Demand ทำให้ทุกอย่างมาเชื่อมต่อกันได้ เพื่อเปลี่ยนระบบการศึกษาสู่ ”ระบบนิเวศทางการศึกษา” เพื่อความเป็นเลิศ ถ้ายังอยู่ในกรอบ ในวิธีการเดิม ๆ ไม่รับรู้การเปลี่ยนแปลงต่าง ๆ ศธ.จะไม่สามารถสร้างทุนมนุษย์ (Human Capital) ที่มีศักยภาพ เพื่อตอบสนองความต้องการของโลกได้

ทั้งนี้ หลังจากผ่านพ้นวิกฤต COVID-19 ศธ.ต้องการขับเคลื่อนการปฏิรูปการศึกษา โดยเน้นไปที่การสร้าง “ระบบการศึกษายกกำลังสอง (Thailand Education Eco-System) #TE2S ซึ่งประกอบด้วยส่วนสำคัญ 3 ส่วน คือ 1) ระบบการศึกษา 2) กลไกการขับเคลื่อน 3) อุปสงค์อุปทาน ซึ่งจะช่วยให้ระบบการศึกษามีความคล่องตัว ปรับตัวทันบริบทในศตวรรษที่ 21

ทั้งนี้ การสร้างระบบการศึกษายกกำลังสอง ก็เพื่อให้เกิด “การศึกษาที่มีความเป็นเลิศ (Education for Excellence)” ที่การศึกษาจะต้องมีความยืดหยุ่น เท่าทันกับบริบทภายนอก และกระแสโลกที่เปลี่ยนไปอย่างรวดเร็ว สามารถพัฒนาทุนมนุษย์ของประเทศ ที่ตอบโจทย์ความต้องการของสังคมและตลาดได้ ซึ่งจะต้องมุ่งเน้นไปที่การพัฒนาศักยภาพบุคคล สู่ความเป็นเลิศในแบบฉบับของแต่ละคนนั่นเอง

รมว.ศธ.กล่าวถึง โมเดลการศึกษายกกำลังสอง (Thailand Education Eco-System Model) ประกอบด้วย

  • HCEC (Human Capital Excellence Center) หรือ ศูนย์พัฒนาศักยภาพบุคคลเพื่อความเป็นเลิศ ซึ่งเป็นหน่วยพัฒนาทุนมนุษย์ (HR) ของประเทศ เพื่อตอบโจทย์อาชีพ อุตสาหกรรม และธุรกิจ
  • DEEP (Digital Education Excellence Platform) หรือ แพลตฟอร์มด้านการศึกษาเพื่อความเป็นเลิศ เป็นหน่วยบริหารจัดการองค์ความรู้ (KM) ของประเทศ เพื่อตอบโจทย์การเรียนรู้ตลอดชีวิต
  • EIDP (Excellence Individual Development Plan) หรือ แผนพัฒนารายบุคคลเพื่อความเป็นเลิศ ซึ่งเป็นต้นแบบการพัฒนาศักยภาพบุคคล (Human Potential : HP) เพื่อตอบโจทย์เส้นทางความสำเร็จของชีวิต

ความสำคัญอีกส่วนของการเปลี่ยนระบบการศึกษา ก็เพื่อนำไปสู่ ”ระบบนิเวศ” ทางการศึกษาเพื่อความเป็นเลิศ โดยจะต้องให้ความสำคัญกับการเปลี่ยนนักเรียน ครู ห้องเรียน สื่อการเรียนรู้ และโรงเรียน เพื่อยกกำลังสองไปพร้อมกันทั้งระบบ

  • นักเรียนยกกำลังสอง จะต้องเปลี่ยนจากการเรียนเพื่อสอบ ไปสู่เรียนเพื่อรู้ ให้เด็กอยากที่จะเรียนรู้ เรียนเพื่ออยากเรียน มีการฝึกฝนเพื่อทำ สร้างทักษะอ่านออกเขียนได้ คิดเลขเป็น ภาษาที่ 2-3 และยกระดับทักษะชีวิต สร้างความสามารถของผู้เรียนในศตวรรษที่ 21 เป็นต้น
  • ครูยกกำลังสอง เมื่อต้องการให้เด็กเก่ง ก็ต้องมีระบบสร้างครูที่เก่ง มีระบบที่ให้คนเก่งเข้ามาเป็นครู ให้อาชีพครูเป็นอาชีพในฝัน #เก่งเป็นครู โดยออกแบบโมเดลอาชีพครูให้เป็นความใฝ่ฝันของนักเรียนนักศึกษา
  • ห้องเรียนยกกำลังสอง จากการเรียนที่โรงเรียน ไปสู่การเรียนที่บ้านถามที่โรงเรียน (ห้องเรียนกลับด้าน) โดยให้ผู้เรียนหาความรู้ที่บ้าน เพิ่มความรู้เสริมทักษะที่โรงเรียน (ลดเวลาเรียน เพิ่มเวลารู้) ทำหลักสูตรให้ยืดหยุ่น
  • สื่อการเรียนรู้ยกกำลังสอง เรียนจากตำรา สู่การเรียนผ่านสื่อแบบผสมผสาน (การเรียนรู้ออกแบบได้) เรียนที่ไหนก็ได้ที่มีอินเทอร์เน็ตและอุปกรณ์
  • โรงเรียนยกกำลังสอง เน้นการประเมินโรงเรียนจากจำนวนนักเรียน ไปสู่คุณภาพ ตอบโจทย์ความรู้และทักษะที่เพิ่มความสามารถในการเรียนรู้ตามบริบท ความเป็นเลิศทางวิชาการ และความเป็นเลิศทางภูมิปัญญาท้องถิ่น รวมทั้งวิสาหกิจชุมชน

ย้ำว่า การศึกษายกกำลังสอง ศธ.ไม่ควรตัดสินใจว่าจะให้ใครหรือโรงเรียนใดเป็นแบบไหน แต่ควรส่งเสริมให้โรงเรียนพิจารณาพัฒนาตามบริบทและศักยภาพ ไปสู่ความเป็นเลิศของตนเอง ไม่ว่าจะมีความเป็นเลิศด้านวิชาการ หรือด้านภูมิปัญญาท้องถิ่นและวิสาหกิจชุมชน

3. ร่วม (Empower)

การเปลี่ยนแปลงใด ๆ อย่าเริ่มต้นด้วยการคิดก่อนว่า อันนั้น-อันนี้ทำไม่ได้ ไม่ควรให้อุปสรรคมาขัดขวางสิ่งที่ควรจะเป็น ไม่มีองค์กรหรือหน่วยงานใดทำงานได้เพียงลำพัง แนวทางการดำเนินการเรื่องการศึกษายกกำลังสอง ความจริงไม่ได้ยุ่งยาก แต่เป็นการนำเอาสิ่งที่มีการทำมาก่อนหน้านี้แล้วมาบูรณาการร่วมกัน

ทั้งนี้ หน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับการศึกษาและ ศธ. จะต้องมองเห็นภาพการศึกษาที่ต้องการนี้ให้ชัดเจนก่อน เพื่อนำไปสู่เป้าหมายการจัดการศึกษาที่ชัดเจนของแต่ละภาคส่วนได้ และเห็นภาพการทำงานที่เชื่อมโยงกันมากขึ้น

เราควรใช้วิกฤตจากโควิด-19 ขยับออกมาจากกรอบที่เรามีอยู่ เช่น งบประมาณที่ได้รับ ก็ต้องพิจารณาดูว่าจะนำไปใช้ดำเนินการเพื่อตอบโจทย์ที่จะเดินไปข้างหน้าอย่างมีประสิทธิภาพและคุ้มค่าได้อย่างไร

4. ทำ (Execute)

ศธ.เป็นหน่วยงานที่วางรากฐานการศึกษาให้กับประเทศ ซึ่งไม่มีหน่วยงานใดทำได้ ทุกท่านในที่นี้จึงเป็นความหวัง ขอให้ร่วมมือร่วมใจผลักดันให้เกิดการศึกษาเพื่อความเป็นเลิศ สามารถพัฒนาทุนมนุษย์ของประเทศให้ตอบโจทย์ความต้องการของสังคม และตลาดโลกได้

“ขอให้ผู้บริหารทุกท่านมีส่วนร่วมในการผลักดันพัฒนาการศึกษาเพื่อความเป็นเลิศให้เกิดความยั่งยืนได้ตั้งแต่วันนี้ แม้การเปลี่ยนแปลงอาจจะเกิดขึ้นภายใน 10 ปีข้างหน้า ก็ต้องทำ ทุกหน่วยงานทำได้หมด ขอเพียงเปลี่ยนแนวคิด เพราะคนที่คลายล็อค หรือปลดล็อค ไม่ใช่ครู แต่เป็นผู้บริหาร ศธ.ในที่นี้ที่สามารถทำได้ แต่ละฝ่ายของทุกองค์กรหลักต้องลงไปดูและร่วมกันขับเคลื่อนการศึกษายกกำลังสอง ร่วมกันสร้างการศึกษาเพื่อความเป็นเลิศ เพื่อนำไปสู่อนาคตของเด็กไทย ซึ่งก็คืออนาคตของประเทศชาตินั่นเอง

เริ่มต้นก้าวแรกของการศึกษา เพื่อความเป็นเลิศได้ตั้งแต่ตอนนี้ ..

สำหรับการประชุมครั้งนี้ มีผู้บริหารระดับสูงเข้าร่วมรับฟัง จำนวนประมาณ 150 คน อาทิ นายวราวิช กำภู ณ อยุธยา ที่ปรึกษา รมว.ศธ., นายอนุชา บูรพชัยศรี เลขานุการ รมว.ศธ., นายประเสริฐ บุญเรือง ปลัด ศธ., นายสุภัทร จำปาทอง เลขาธิการ สกศ., นายอำนาจ วิชยานุวัติ เลขาธิการ กพฐ., นายณรงค์ แผ้วพลสง เลขาธิการ กอศ. รวมทั้งผู้เชี่ยวชาญ ผู้บริหารระดับสำนักทุกองค์กรหลัก

ร่วมเป็นส่วนหนึ่งของก้าวสำคัญ
ไปด้วยกันที่แฟนเพจ
การศึกษายกกำลังสอง
ดาวน์โหลดเอกสารบรรยาย

อานนท์ วิชานนท์, บัลลังก์ โรหิตเสถียร สรุป
ธนภัทร จันทร์ห้างหว้า ถ่ายภาพ

One reply on “รมว.ศธ.บรรยายพิเศษ ยุทธศาสตร์ขับเคลื่อนการศึกษาไทย “การศึกษายกกำลังสอง (Thailand Education Eco-System : TE2S)” การศึกษาที่มีความเป็นเลิศในแบบของตนเอง”

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  เปลี่ยนแปลง )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s